انواع گزارش حسابرسی + نمونه گزارش های حسابرسی
شفافیت مالی سازمانها و کسبوکارها، درکنار فعالیت حسابداران، وابسته به گزارش حسابرسی حسابرسانیست که طی مدتی مشخص، به بررسی اسناد و مدارک مالی آنها میپردازند. انواع گزارشات حسابرسی دیدی روشن و از وضعیت واقعی بیزینس در اختیار مدیران و سهامداران میگذارند تا برای تصمیمات مالی آینده خود با احتیاط بیشتری قدم بردارند؛ بنابراین استفاده از خدمات حسابرسی و شناخت انواع گزارشات حسابرسی برای هر مدیری الزامیست و در غیراینصورت با شکست مواجه میشود.
در ادامه این مقاله از رایان محاسب برای آشنایی بیشتر شما با انواع گزارش حسابرسی، سعی کردیم به بررسی انواع گزارشات و ویژگیهای آنها بپردازیم.
گزارش حسابرسی چیست؟
گزارش حسابرسی نتیجه تمام ارزیابیهای حسابرسان مستقل است که از بررسی صورتهای مالی سازمانها و شرکتها به دست آوردهاند. این گواهی درست یا غلط بودن اسناد و مدارک مالی کسبوکارها را تائید یا رد میکند و به مدیران نشان میدهد وضعیت مالی بیزینسشان در چه شرایطی است.
گزارش حسابرسی با ارائه نظرات مثبت و منفی، اطلاعات بسیار مهمی در اختیار مدیران و سهامداران میگذارد تا تصویر واقعی نسبت به وضعیت مالی کسبوکار خود بهدست بیاورند و با توجه به اسناد و مدارک موجود، در آینده نیز بهترین تصمیمات مالی را اتخاذ کنند.
بررسی انواع گزارش حسابرسی
گزارشات حسابرسی به 4 دسته زیر تقسیم میشوند:
1. گزارش حسابرسی مقبول (مطلوب، استاندارد، غیرمشروط)
گزارش حسابرسی مقبول اولین نوع از گزارشات حسابرسی است که نشان میدهد اسناد و مدارک مالی سازمانها و شرکتها بهطور کاملا استاندارد و مطلوب تهیه و تنظیم شدهاند و حسابدار وظیفه خود را بهطور کامل و واضح به انجام رسانده است. این نوع گزارش اعتبار صورتهای مالی کسبوکارها را برای مدیران و سهامداران ثابت میکند و بهآنها تضمین میدهد که شرکت در مسیر مالی درستی قرار دارد.
2. گزارش مشروط حسابرسی
دومین نوع از گزارشات حسابرسی، گزارشات مشروط هستند که با وجود چند نقص کوچک، جزو گزارشات پذیرفتهشده حسابرسی محسوب میشوند. حسابرس در این نوع گزارشات، ضمن یادآوری چند نقص موجود در صورتهای مالی، به سهامداران و مدیران تضمین میدهد که حسابدار اسناد مالی بیزینس را به شکل درست تهیه و تنظیم کرده است.
دلیل اصلی اغلب نقصهای موجود در گزارشات مشروط حسابرسی این است که حسابرس دسترسی کافی به اطلاعات مالی کسبوکار نداشته و بخشی از اسناد ناقص هستند. البته حسابرس بعد از ارائه گزارش حسابرسی مشروط به مدیران تاکید میکند که به نقایص توجه کرده و در صورت نیاز آنها را اصلاح کنند تا بعدها با مشکلی مواجه نشوند.
3. گزارش حسابرسی مردود
گزارش حسابرسی مردود نشاندهنده مشکلات جدی در صورتهای مالی است. درواقع اگر صورتهای مالی کسبوکار دارای اشتباهات قابلتوجهی باشند، به شکلی که حتی خطاهای موجود در آنها تصمیمات آینده مدیران را تحت تاثیر قرار دهد، حسابرس آنها را مردود اعلام میکند. سازمانهایی که دارای گزارشات حسابرسی مردود هستند، برای رفع چالشها و بهبود وضعیت مالی خود، ملزم به استفاده از مشاوره حسابداری شرکتهای معتبری همچون رایان محاسب هستند.
4. گزارش حسابرسی عدم اظهار نظر
چهارمین نوع گزارشات حسابرسی، گزارشات عدم اظهار نظر نام دارند. در این نوع گزارشات، حسابرس به دلایل مختلفی همچون عدم دسترسی به اطلاعات کافی، عدم همکاری مدیران و غیره قادر به ارائه نظر واقعی درباره وضعیت مالی کسبوکارها نیست. در این شرایط تنها استفاده از خدمات حسابداری و مشاوره با شرکتهای معتبر میتواند صاحبان کسبوکار را از وضعیت مالیشان آگاه کند.
در جدول زیر به شکل خلاصه تمامی أنواع گزارش حسابرسی به شکل خلاصه بررسی شده است:
| نوع گزارش حسابرسی | ویژگیهای اصلی | دلایل صدور |
| گزارش مقبول (گزارشات بدون قیدوشرط) | صورتهای مالی بااهمیت و منطبق با استانداردهای حسابداری | اطمینان حسابرس از صحت و درستی صورتهای مالی |
| گزارش مشروط یا گزارش مقبول با چند غیدوشرط | صورت مالی صحیح اما دارای چند نکته ریز | وجود چند موضوع خاص و موثر بر تصمیمگیری مالی |
| گزارش مردود | عدم مطابقت صورتهای مالی با استانداردهای حسابداری | وجود اشتباهات و نقصهای واضح و موثر بر وضعیت مالی کسبوکار |
| گزارش عدم اظهارنظر | حسابرس نظر قطعی نمیدهد | محدودیتهای زیادی دارد؛ بهعنوان مثال دسترسی ایشان به اطلاعات مالی کافی نیست |
مراحل حسابرسی
مراحل انجام خدمات حسابرسی تا رسیدن به نتیجه کامل و ارائه گزارش حسابرسی به شرح زیر است:
- برنامهریزی حسابرسی
- کسب شناخت از سیستم کنترل داخلی
- ارزیابی سیستم کنترل داخلی
- طراحی و اجرای آزمون کنترلها
- برآورد خطر کنترل
- برآورد خطر عدم کشف
- طراحی و اجرای آزمونهای محتوا
- بررسی تکمیلی
مزایای گزارش حسابرسی چیست؟
گزارشات حسابرسی چند مزیت مهم برای کسبوکارها دارند که عبارتاند از:
- افزایش شفافیت مالی با آگاه کردن مدیران و سهامداران از وضعیت واقعی مالی کسبوکار
- شناسایی و رفع مشکلات مالی
- بهبود فرآیندهای مالی و مدیریتی
- جلب اعتماد سرمایهگذاران و نهادهای نظارتی
- کمک بهاتخاذ بهترین تصمیمات مالی در آینده
عوامل تاثیرگذار بر انتخاب نوع گزارش حسابرسی
عوامل مختلفی وجود دارند که بر نوع گزارشات حسابرسی تاثیر میگذارند که از جمله مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- فشارهای خارجی: مثل نیاز به گزارشدهی درست یا درخواست نهادهای نظارتی
- قوانین و مقررات محلی: قوانین خاص بعضی کشورها، بر گزارش حسابرسی کسبوکارها و سازمانها تاثیر مستقیم دارد.
- نوع مالکیت کشورها: حسابرسی در شرکتهای خانوادگی برای جلوگیری از تعارضات منافع کارکنان، به جزئیات توجه بیشتر و خاصتری دارد.
- پیچیدگی و حجم صورتهای مالی: در شرکتهایی با سطح پیچیدگی بالا، حسابرس از گزارشهای حسابرسی با شرایط ویژه استفاده میکند
- نوع فعالیت شرکت: حسابرس برای بررسی صورتهای مالی سازمانهای مهمی همچون بانکها، وقت و زمان بیشتری میگذارد و مسائل مالی آنها را با ریزبینی بالاتری بررسی میکند
- صورتهای حساب سود وزیان
حسابرس کیست؟
حسابرس متخصصی مسلط به استانداردهای حسابرسی و حسابداری است که با مهارتها و اخلاق حرفهای خود بهبررسی صحت و سغم صورتهای مالی بیزینسها میپردازد.
آشنایی با وظایف حسابرس
حسابرسان با در نظر گرفتن اینکه در چه حوزهای فعالیت میکنند، وظایف مختلفی دارند. در ادامه انواع حسابرسی و وظایف آنها را بررسی میکنیم:
1. حسابرسان داخلی
به حسابرسانی که بهصورت کارمند استخدام شرکتها میشوند و به تهیه و تنظیم گزارشات هفتگی، سالانه و ماهانه از وضعیت حسابداران میپردازند، حسابرسان داخلی گفته میشود.
2. حسابرسان مستقل
حسابرسان مستقل در استخدام موسسات حسابداری هستند و به انجام خدمات حسابرسی شرکتها و کسبوکارهای مختلف میپردازند.
3. حسابرسان دولتی
حسابرسان دولتی، همان طور که از نامشان پیداست، وظیفه بررسی و اطمینان از درستی صورتهای مالی سازمانهای دولتی مانند سازمان تامین اجتماعی، سازمان امور مالیاتی و غیره را برعهده دارند.
ابهام در حسابرسی چیست؟
منظور از ابهام در حسابرسی این است که حسابرس با وجود دسترسی کامل به اسناد و مدارک مالی، بهدلیل محدودیت زمانی در بعضی موضوعات، امکان ارائه گزارش دقیق حسابرسی به مدیران را ندارد؛ برای مثال پروندههای مالی که بهدلیل طرح دعوی منتظر حکم قاضی هستند، دچار ابهام در حسابرسی میشوند. نتیجه اصلی این نوع پروندهها نیز زمانی مشخص میشود که چالش ایجاد شده حل شود و حسابرس برای بررسی اسناد و مدارک محدودیتی زمانی نداشته باشد.
محدودیت در رسیدگی حسابرسی چیست؟
بعضی محدودیتهایی که در ارائه گزارش حسابرسی به مدیران و سهامداران وجود دارند، عبارتاند از:
- محدودیتهای زمانی
- محدودیتهای قراردادی
- محدودیتهای مالی
- محدودیتهای قانونی (محدودیتهای قانونی خود به سه دسته محدودیتهای قانونی مربوط به دسترسی به اطلاعات، محدودیتهای قانونی مربوط به استفاده از روشهای حسابرسی و محدودیتهای قانونی مربوط به گزارش حسابرسی تقسیم میشوند).
گزارش حسابرسی شامل چند بند است؟
بندهای گزارش حسابرسی عبارتاند از:
- عنوان
- مقدمه
- مسئولیت هیئت مدیره در قابل صورتهای مالی
- مسئولیت حسابرس
- مبانی اظهارنظر
- سایر بندهای توضیحی
- گزارش درمورد سایر الزامات و مقررات قانونی
- گزارش درمورد سایر وظایف بازرس قانونی
- گزارش در مورد سایر مسئولیتهای قانونی و مقررات حسابرسی
- تاریخ
- امضاء شرکاء
نمونه گزارش حسابرسی
در این بخش برای آشنایی بیشتر شما، متن چند نمونه گزارش حسابداری مختلف ذکر کردهایم:
گزارش حسابرسی مشروط
به مجموعه سهام داران شرکت …………..
تراز نامه شرکت ……………….. در تاریخ ۲۹/۱۲/…. و صورت سود و زیان ، صورت سود (زیان) انباشته و صورت تغییرات در وضعیت مالی شرکت برای دوره مالی منتهی با تاریخ مذکور مورد رسیدگی این موسسه قرار گرفت.
رسیدگی مزبور بر اساس استانداردهای پذیرفته شده حسابرسی بوده و شامل بررسی ، آزمایش اسناد و مدارک و همچنین اعمال سایر روش های حسابرسی می باشد که به تشخیص این موسسه در شرایط موجود ضروری بوده است.
برای بانک هایی که اسناد دریافتی شرکت نزد آنها تودیع شده ، تاییدیه ارسال گردیده ولی تا تاریخ تهیه این گزارش پاسخی دریافت نشده است.
به نظر این موسسه به استثنای موضوع مندرج در پاراگراف بالا صورت های مالی مذکور وضعیت مالی شرکت …………….. در تاریخ ۲۹/۱۲/…. و نتایج عملیات و تغییرات در وضعیت مالی آن را برای دوره مالی منتهی به تاریخ مزبور طبق اصول مورد قبول حسابداری که نسبت به سال قبل به طور یکنواخت اعمال شده به نحو مطلوب منعکس می نماید.
تاریخ
امضای حسابرس مستقل
نمونه گزارش حسابرسی مردود
به مجموعه سهام داران شرکت …………..
تراز نامه شرکت ……………….. در تاریخ ۲۹/۱۲/…. و صورت سود و زیان ، صورت سود (زیان) انباشته و صورت تغییرات در وضعیت مالی شرکت برای دوره مالی منتهی با تاریخ مذکور مورد رسیدگی این موسسه قرار گرفت.
رسیدگی مزبور بر اساس استانداردهای پذیرفته شده حسابرسی بوده و شامل بررسی ، آزمایش اسناد و مدارک و همچنین اعمال سایر روش های حسابرسی می باشد که به تشخیص این موسسه در شرایط موجود ضروری بوده است.
همان طور که در یادداشت شماره ( x ) توضیح داده شده ، کنترل فروش کالا به علت مغایرت قیمت فاکتورها با لیست قسمت ها و عدم ارائه صورت گردش کالا در گزارش تولید و همچنین عدم وجود ضوابط مدون جهت تخفیفات اعطایی ، امکان پذیر نبوده است.
به نظر این موسسه صورت های مالی فوق الذکر به علت تاثیر موضوع مطرح شده در پاراگراف بالا وضعیت مالی شرکت …………….. در تاریخ ۲۹/۱۲/…. و نتایج عملیات و تغییرات در وضعیت مالی آن را برای دوره مالی منتهی به تاریخ مزبور طبق اصول مورد قبول حسابداری به نحو مطلوب منعکس نمی نماید.
تاریخ:
امضای حسابرس مستقل:
نمونه گزارش حسابرسی عدم اظهار نظر
به مجموعه سهام داران شرکت …………..
این شرکت در رابطه رسیدگی به تراز نامه شرکت ……………….. در تاریخ ۲۹/۱۲/…. و صورت سود و زیان ، صورت سود (زیان) انباشته و صورت تغییرات در وضعیت مالی منتهی به تاریخ مذکور فاقد استقلال بوده است.
لذا صورت های مالی مذکور به علت عدم استقلال مورد رسیدگی این موسسه قرار نگرفته و بنابر این نمی تواند نسبت به صورت های مالی مذکور اظهار نظر نماید.
تاریخ:
امضای حسابرس مستقل:
فرم گزارش حسابرس
به مجموعه سهام داران شرکت …………..
تراز نامه شرکت ……………….. در تاریخ ۲۹/۱۲/…. و صورت سود و زیان ، صورت سود (زیان) انباشته و صورت تغییرات در وضعیت مالی شرکت برای دوره مالی منتهی با تاریخ مذکور مورد رسیدگی این موسسه قرار گرفت.
رسیدگی های ما بر اساس استانداردهای پذیرفته شده حسابرسی بوده و شامل بررسی ، آزمایش اسناد و مدارک و همچنین اعمال سایر روش های حسابرسی می باشد که به تشخیص این موسسه در شرایط موجود ضروری بوده است.
به نظر این موسسه صورت های مالی فوق الذکر وضعیت مالی شرکت …………….. در تاریخ ۲۹/۱۲/…. و نتایج عملیات و تغییرات در وضعیت مالی آن را برای دوره مالی منتهی به تاریخ مزبور طبق اصول مورد قبول حسابداری که نسبت به سال قبل به طور یکنواخت اعمال شده به نحو مطلوب منعکس می نماید.
تاریخ:
امضای حسابرس مستقل:
سخن پایانی
گزارش حسابرسی سندی رسمی و نتیجه بررسیهای بیطرفانه حسابرسان است که نشان میدهد صورتهای مالی یک کسبوکار تا در چهحد صحیح هستند و بیزینس مربوطه تا چه اندازه در مسیر درست مالی قرار دارد. این گزارشات که 4 نوع اصلی (مشروط، مردود، مقبول و عدم اظهارنظر) دارند، دیدی باز و شفاف به مدیران و سهامداران میدهند تا در آینده تصمیمات مالی بهتری برای شرکت خود بگیرند و با وجود چالشهای مختلف مالی، رشدی پایدار را تجربه کنند.
اگر شما نیز بهدنبال تهیه گزارشات حسابرسی کسبوکار خود هستید، میتوانید از موسسه حسابداری و حسابرسی رایان محاسب که سالها در این زمینه فعالیت داشته و با متخصصانی درجه یک به مشتریان خود خدماترسانی میکند، خدمات دریافت کنید. حسابرسان رایان محاسب در کوتاهترین زمان ممکن، گزارشات رسمی حسابرسی امور مالی شما را در اختیارتان قرار میدهند تا از طریق آنها عملکرد حسابداران داخلیتان را بررسی کنید.
سوالات متداول
گزارش حسابرسی و مالی چه تفاوتهایی با یکدیگر دارند؟
گزارشهای مالی، اطلاعات مالی کسبوکارها در دورهای خاص است که توسط مدیران صادر میشود؛ اما گزارش حسابرسی، گواهی است که درستی گزارشات تهیه شده توسط حسابداران را تائید یا رد میکند.
حسابرسان برای ارائه گزارش حسابرسی چه نکاتی را موردتوجه قرار میدهند؟
مواردی از قبیل مدیریت داخلی، نوع فعالیت شرکت، پیچیدگی و حجم صورتهای مالی شرکتها، قوانین و مقررات محلی و غیره.
گزارشات حسابرسی به چند دسته تقسیم میشوند؟
گزارشات حسابرسی به 4 دسته مختلف گزارش مقبول، مشروط، مردود و عدم اظهارنظر تقسیم میشوند.
